YouSub
Không - thời gian và thuyết tương đối (Illusion of Time)

vi Vietnamese

Không - thời gian và thuyết tương đối (Illusion of Time) Vietnamese subtitles

0 downloads · 891 lines · added Feb 4, 2016

Report a problem
What's wrong?
Advertisement

Vietnamese transcript

Đằng sau từng nhịp điệu hàng ngày của cuộc sống
Là cả một thế giới vận hành không ngừng nghỉ
Nơi phần lớn quan niệm của chúng ta trong vũ trụ trở nên sai lệch
Brian Greene – nhà vật lý học, tác giả nhiều cuốn sách bán chạy nhất tại New York
Sẽ dẫn chúng ta vào cuộc thám hiểm phá vỡ các định luật thông thường.
BRIAN GREENE: “Tại sao chúng ta chưa từng quan sát các hiện tượng diễn biến ngược thời gian?”
Điều này hoàn toàn có thể dựa trên các định luật của vật lý.
Một thế giới mới sẽ dần lộ ra
Khi chúng ta đi sâu khám phá khoảng không vũ trụ
Từ lỗ đen đến Vụ Nổ Lớn
Đến tận cấu tạo sâu bên trong của vật chất.
(Cho tôi đồ uống giống anh bên cạnh)
Tại đây, không gian trống đầy các hoạt động dữ dội.
vũ trụ của chúng ta chỉ là một trong vô vàn các vũ trụ song song
Hay việc không gian 3 chiều có thể chỉ là một ảo ảnh
GREENE: Nhưng chúng ta sẽ tự hỏi tại nguyên nhân tại sao?
Sao chúng ta có thể hiểu sai về những thứ quá quen thuộc như thế?
“Và liệu điều đó có ảnh hưởng đến chúng ta không?”
-Dĩ nhiên có
“Không có quy luật nào
trong tự nhiên lại
quy định rằng vật lý lý thuyết luôn vui vẻ cả.
Thực tế nó luôn luôn thay đổi
Và nó luôn mở ra vô vàn những giả thiết mới
Trong phần tiếp theo:
GREENE: Hãy để ý tại một ga tàu bất kì
và bạn sẽ thấy tác động bao trùm của thời gian lên cuộc sống của chúng ta
Nhưng thời gian không chỉ đơn giản như vậy
Có thể không có sự phân biệt
Giữa quá khứ, hiện tại và tương lai
GREENE: Nếu thời gian không phải là thứ mà tất cả chúng ta nghĩ là như vậy,
vậy thì nó là gì?
Liệu nó có bắt đầu
hay kết thúc không?
Nó xuất phát từ đâu?
Ảo tưởng về thời gian
Phụ đề tiếng Việt: Team-NASA
Nhà tài trợ chính cho Nova được cung cấp như sau:
Và…..
Và công ty phát thanh truyền thông công cộng
Và đóng góp cho đài SBS của bạn từ:
Tài trợ chính cho “ The Fabric of the Cosmons”
Được cung cấp bởi Quỹ Khoa Học quốc gia.
Và…
Hỗ trợ cho nghiên cứu ban đầu và để cho công chúng cùng hiểu biết
về khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học
Hỗ trợ tài chính được cung cấp bởi…
Và Quỹ George D. Smith Fund.
BRIAN GREENE: “Ngày xửa ngày xưa “
Đó luôn là câu mở đầu của những câu chuyện cổ tích kết thúc có hậu
Nhưng còn câu chuyện về thời gian?
Người ta nói “Thời gian là vàng là bạc”
Chúng ta lãng phí thời gian, giết thời gian, rồi tiết kiệm thời gian.
Nhưng chúng ta có thực sự hiểu hết về thơi gian?
Nó giống như dòng sông không ngừng trôi đi
từ thời điểm này tới những thời điểm kế tiếp.
Và dòng chảy của thời gian có vẻ như chỉ theo một hướng:
Hướng đến tương lai.
Nhưng điều đó cũng chưa chắc đúng.
Nhiều khám phá từ thế kỉ trước
Đã cho thấy rằng nhiều điều chúng ta nghĩ về thời gian
Có thể chỉ là ảo tưởng
Trái ngược với những cảm nhận hàng ngày, thời gian có thể không trôi
Qúa khứ cũng có thể không mất đi
Tương lai của chúng ta có thể đã tồn tại rồi
Hóa ra thời gian lại có thể nhanh lên hoặc chậm đi
Và những biến cố ta nghĩ chỉ diễn ra một chiều
cũng có thể bị đảo ngược
Nhưng làm sao điều đó có thể xảy ra?
Làm sao ta có thể lầm về điều quá quen thuộc như vậy?
Và nếu thời gian không phải là thứ ta vẫn hay nghĩ, thì nó là cái gì?
Nó có bắt đầu
hay kết thúc không?
Nó xuất phát từ đâu?
JANNA LEVIN: Chúng ta luôn thừa nhận thời gian như một thứ cụ thể
nhưng thực tế hoàn toàn trái ngược, bởi thời gian luôn thay đổi
và ta chỉ có một định nghĩa máy móc
về thời gian
Thời gian là điều mà mỗi người biệt tường tận
cho đến khi bạn yêu cầu họ giải thích cụ thể
ALAN GUTH: Câu hỏi "Thời gian là gì"
đáng giá 64000 đô-la trong vật lý
Về cơ bản không có khái niệm về thời gian
mà tôi nghĩ ta có thể hiểu cặn kẽ
GREENE: Vậy làm sao ta có thể giải được một bí ẩn
khó hiểu và trừu tượng như thời gian?
Có một cách là đo nó
Bằng cách sử dụng đồng hồ với mọi hình dạng, kích thước khác nhau
Chúng ta đã đo đạc thời gian
với độ chính xác ngày càng cao qua hàng ngàn năm
Chiếc đồng hồ đầu tiên chỉ chạy một nhịp một ngày
Đó là Trái Đất của chúng ta
Hằng ngày Trái Đất vẫn tự quay
Quanh trục của nó
quay xung quanh mặt trời mất một năm
Chúng ta vẫn luôn dùng chuyển động quay của Trái Đất
như một công cụ chính xác, dễ dàng để đo thời gian
Chúng ta không dừng lại mà vẫn tìm kiếm những thứ luôn tuần hoàn như vậy
và sự tuần hoàn đó đã đưa đến phát minh của đồng hồ
Thời gian trở thành một quá trình tuần hoàn
GREENE: Với đồng hồ mặt trời, ta đo được sự chuyển động của Trái Đất
ta chia ngày thành nhiều giờ
WILLIAM PHILLIPS: Trái Đất tự quay một vòng tương ứng một ngày
chúng ta nhận biết được các ngày
Bằng cách quan sát lúc mọc và lặn của mặt trời.
GREENE: Dùng dây treo và con lắc đơn
ta chia nhỏ giờ thành phút và giây
Sử dụng dao động của tinh thể thạch anh
ta tăng độ chính xác đến phần nghìn của giây
Nhưng tại Viện nghiên cứu Quốc Gia về các tiêu chuẩn Công nghệ
ở Colorado
là nơi bạn cần đến cho câu hỏi "Thời gian là gì"
STEVE JEFFERTS: Đây là thời gian chuẩn của nước Mỹ
Không thể tìm được cách đo nào chuẩn xác hơn
GREENE: Ở đây người ta đo đạc thời gian với độ chính xác đáng kinh ngạc
Bằng cách sử dụng những thành phần nhỏ nhất trong vũ trụ:
nguyên tử của kim loại hiếm cesi
PHILLIPS: Các nguyên tử có một tần số tự nhiên
và khi chúng dao động tuần hoàn
tức là chuyển động lặp đi lặp lại, thì có thể lấy chúng làm đồng hồ
Tần số mà đồng hồ từ nguyên tử cesi thực hiện
được dùng làm mốc chính thức cho thế giới
GREENE: Khi ta cung cấp năng lượng lớn cho nguyên tử cesi
nó dao động và phát ra xung ánh sáng
9 tỷ lần một giây
JEFFERTS: Chúng ta đếm các phát quang của nguyên tử cesi
và mỗi lần như vậy
với tần số 9.192.631.770 (hơn 9 tỉ) lần một giây
Mỗi khi đếm được hết số này
thì ta đã đủ 1 giây
Bằng cách đó ta đếm được giây tiếp theo
giây tiếp theo rồi giây tiếp theo nữa
PHILLIPS: Điều này thật đáng ngạc nhiên
Đồng hồ đeo tay của tôi cứ vài tháng lại chệch một vài giây
Còn cái đồng hồ theo nguyên tử cesi chỉ lệch một giây
Trong 100 triệu năm nữa.
Và câu chuyện quen thuộc về việc chúng ta thay đổi các phương pháp đo đạc
để tính thời gian được chính xác hơn
đã được các nhà vật lý lặp đi lặp lại
hàng trăm năm qua
GREENE: Nhưng dù có đo thời gian chính xác như thế nào
nó vẫn là một điều bí ẩn
Đồng hồ có thể cho chúng ta biết thời gian lúc này
nhưng không thể cho ta biết thời gian là gì
Thứ mà chúng ta đang đo đạc này thực ra là gì?
Chúng ta có lẽ không biết được
nhưng trải nghiệm về dòng chảy của thời gian
Là một phần thiết yếu của cuộc sống của chúng ta
Chúng ta luôn luôn suy nghĩ về thời gian và nhớ lại quá khứ
Làm các kế hoạch cho tương lai,
Và cuộc sống của chúng ta trôi qua theo từng tiếng tíc tắc, tíc tắc
Ý tôi là, hãy để ý xung quanh bất kì ga tàu điện nào
và bạn sẽ thấy tác động bao trùm của thời gian lên cuộc sống của chúng ta
Điều mà bạn có thể không cảm nhận được
là vấn đề nhu cầu đi tàu tăng cao
đã đem lại một trong những khám phá đáng kinh ngạc nhất về thời gian
(Tiếng còi tàu)
Vé, thưa ngài.
Tàu đang chạy đúng giờ chứ?
Vâng, thưa ngài.
Cám ơn.
GREENE: Những ngày khi tàu hỏa mới được đưa vào lưu hành
thời gian đã trở thành vấn đề cốt lõi nhất
Khi đó, mỗi thị trấn đều có một chuẩn thời gian riêng
Người ta lấy mốc giữa trưa khi mặt trời ở trên đỉnh đầu
mà bạn có thể thấy, chỉ tương đối mà thôi
Và người ta cũng chẳng quan tâm
thời gian ở thành phố khác như thế nào
Và để khiến cho tình trạng này rối rắm thêm nữa
tàu hỏa khi bắt đầu chạy lấy mốc thời gian
từ thành phố xuất phát
Thế nên nếu tôi đang đi tàu từ Paris sang Giơ-ne-vơ
Tôi sẽ dùng giờ Paris trên suốt hành trình
bởi đó là địa điểm tàu xuất phát
Nhưng nếu tôi đang đi ngược chiều, từ Giơ-ne-vơ tới Paris
thì tôi lại dùng giờ của Giơ-ne-vơ
PETER GALISON: Khi mà bạn càng phải đi lại bằng tàu nhiều
thì càng gặp nhiều mốc thời gian khác nhau
tại nơi các đường tàu giao nhau
và tạo nên một cơn ác mộng thực sự
GREENE: Nhu cầu cấp thiết về một khung giờ đồng nhất giữa các địa điểm cách xa nhau
đã trở thành một vấn đề lớn
Đặc biệt khi các thành phố đã kết nối bởi một đường đi duy nhất
Và đây là lúc trang mới trong câu chuyện về thời gian được bắt đầu
Khi mà nhu cầu về một khung giờ đồng bộ
trở nên quan trọng hơn bao giờ hết
xuất hiện một nhà vật lý trẻ tên là Albert Einstein
đang làm việc tại một văn phòng cấp bằng sáng chế ở Bern - Thụy Sĩ
GALISON: Đó là một công việc thuận lợi trong
tiếp xúc với các sáng chế vĩ đại thời bấy giờ
Các bằng phát minh dạy ta nhiều phương thức mới khá thú vị
để đồng bộ hóa hệ thống đồng hồ với sự trao đổi tín hiệu điện báo
hệ thống đồng hồ được đồng bộ với sóng radio
tạo nên sự đồng bộ về thời gian, và lúc này câu hỏi thời gian là gì
00:12:51,605 --> 00:12:53,272 và cách đo nó như thế nào
trở nên đặc biệt quanh trọng và hấp dẫn với Einstein
GREENE: Không lâu sau Einstein sẽ làm cả thế giới chấn động
với một cách nhìn mới về bản chất tự nhiên của thời gian
Từ những thiết bị cơ khí tạo cho ông nguồn cảm hứng bất ngờ
Einstein nhận ra rằng những cố gắng để đồng độ hoá hệ thống thời gian
không chỉ đơn thuần là một phát minh sáng tạo
Ông đã đi sâu một cách cặn kẽ
trong hiểu biết về thời gian là gì
Hầu hết mọi người xem thời gian
đơn giản như một đường thẳng
Thời gian trôi như nhau ở mọi nơi
Đó là cảm nhận chung của chúng ta
xuất phát từ cha đẻ của nền vật lý hiện đại - Isaac Newton
JIM GATES: Theo Newton, thời gian
là một đại lượng bất biến trong vũ trụ
Thời gian luôn biến thiên ở tốc độ không đổi
Nó cứ trôi mãi
và chúng ta không thể thay đổi được
GREENE: Những gì Newton nhìn nhận về thời gian có vẻ đúng
Nhưng Einstein nhận thấy lỗi sai trong đó
Ông phát hiện ra thời gian có thể biến thiên theo các nhịp điệu khác nhau
Nghe đã thấy thật lạ
điều này nghĩa là thời gian chưa hẳn là giống nhau
giữa tôi và các bạn
Khám phá của Einstein đã thay đổi hoàn toàn quan niệm thực tế của Newton
Einstein phát biểu rằng thời gian không phải là một cái mác
không đổi trên toàn vũ trụ
Nó cũng có sự thay đổi cục bộ.
Einstein cho chúng ta thấy một bức tranh nhiều màu sắc hơn
rằng mỗi người đều có thời gian riêng của mình
biến thiên với tốc độ riêng
khái niệm về một hệ thống thời gian quốc tế là hoàn toàn vô nghĩa
Vậy là đã có "nhiều thời gian"
GREENE: Einstein khám phá ra bí ẩn đáng kinh ngạc này
bằng việc tìm ra mối liên hệ vô hình
Giữa không gian và thời gian.
Einstein thấy có một quan hệ mật thiết
giữa chuyển động trong không gian và dòng chảy thời gian
Nói theo nghĩa đen
rằng "tổng không đổi", được thứ này, mất thứ kia
Để hình dung rõ điều này, ta hãy lên một chuyến xe
Lúc này tôi đang đi về hướng Bắc với vận tốc 96 km/h
Và điều đó có nghĩa là tất cả các chuyển động theo hướng phía bắc
Nhưng giờ hãy rẽ sang một hướng khác
về phía Tây Bắc
Tôi vẫn còn đang đi với vận tốc 96 km/h
nhưng quãng đường đi được chiếu theo hướng Bắc ngắn hơn
so với lúc di chuyển như lúc nãy
Điều này là bởi một phần chuyển động theo hướng Bắc của tôi
đã được đưa vào chuyển động theo hướng Tây
Einstein nhận ra không gian và thời gian liên kết với nhau
giống như hướng Bắc và hướng Tây
Và đó là một phát hiện đáng ngạc nhiên
Einstein đã đảo lộn hiểu biết vốn có của chúng ta
rằng thời gian trôi với tốc độ không đổi
Tôi sẽ chỉ rõ cho các bạn hiểu
Anh chàng ngồi ở kia sẽ thấy rằng tôi đang đứng yên
Nhưng không phải vậy
Có thể theo không gian, tôi đang đứng yên
nhưng xét về thời gian, tôi lại đang di chuyển
Ý của tôi là, dù thế nào, đồng hồ của tôi cũng đang chạy
và chạy
và cho dù là tôi đang đứng yên
hay nói cách khác, bất động trong không gian
Einstein nói tất cả mọi chuyển động của tôi đều xuyên qua thời gian
nhưng hãy nhìn hiện tượng khi tôi tiến lại gần anh chàng đó
Có thể ta đang nói hơi quá một tí, nhưng giờ cứ khi tôi chuyển động
Anh ta sẽ thấy đồng hồ của tôi chạy chậm hơn
Bởi vì tại góc nhìn của anh ta
một phần chuyển động theo thời gian của tôi được chuyển qua
thành phần chuyển động trong không gian
và điều này không chỉ đúng với đồng hồ của tôi
Nếu ta phóng đại hiệu ứng này lên
anh ta sẽ cảm nhận toàn bộ chuyển động của tôi, cả giọng nói
tất cả những gì liên quan đến tôi đều chậm lại
Và giờ khi tôi đã ngừng chuyển động,
dòng chảy của thời gian vẫn đang biểu hiện trên đồng hồ của tôi
Đây là điểm mấu chốt trong quan điểm của Einstein
chuyển động qua không gian cũng ảnh hưởng đến dòng chảy thời gian
DAVID KAISER: Điều này quá khó tin với tôi cũng như các bạn
về cách đo thời gian
Như vậy thời gian của tôi và bạn khác nhau đúng không?
Tại sao thời gian của tôi lại phụ thuộc vào chuyển động của tôi?
hay chuyển động của các bạn?
Điều đó thật vô lý
Thời gian lại đang chạy chậm
khi ta chuyển động
Thật đáng ngạc nhiên
Chưa từng ai hình dung ra điều này trước Einstein
rằng điều đó có thể xảy ra
Chỉ có Einstein mới nghĩ được như thế
GREENE: Vậy tại sao ta không thấy hiện tượng đó hàng ngày?
Bởi với chúng ta vẫn di chuyển với tốc độ quá chậm trên Trái Đất
nên ảnh hưởng của chuyển động lên thời gian không đáng kể, ta không cảm nhận được
Nhưng hiệu ứng này tồn tại và có thể đo được
Để thấy rõ, ta chỉ cần một cặp đồng hồ nguyên tử
Và 1 chiếc máy bay phản lực
Thí nghiệm này được thực hiện năm 1971
các nhà khoa học để một trong hai chiếc đồng hồ nguyên tử lên máy bay
bay vòng quanh Trái Đất và so sánh với cái ở dưới mặt đất
Đúng như Einstein đã dự đoán, chúng không còn chỉ cùng giờ nữa
Sai lệch của chúng chỉ bằng phần trăm tỷ giây,
nhưng đó là bằng chứng xác thực
về tác động của chuyển động lên thời gian
PHILLIPS: Giả thiết của Einstein sau đó được kiểm chứng nhiều lần
lặp đi lặp lại
Và các kết quả đều giống nhau
Đây là cơ sở chắc chắn
cho cách nhìn nhận của chúng ta về sự vận hành của tự nhiên
Các hiện tượng này, từng được cho là
không đáng kể và có tác động nhỏ
nhưng thực chất ta lại phải đối mặt với thường xuyên trong công nghệ hiện địa
GREENE: Sau khi khám phá ra mối liên hệ bất ngờ liên kết này bất ngờ
giữa không gian và thời gian, Einstein nhận ra rằng
hai phạm trù này không còn tách riêng ra được nữa
Thay vào đó, không gian và thời gian được dung hợp với nhau
tạo nên khái niệm mà khoa học gọi là Không - Thời Gian
Einstein hợp nhất thời gian và không gian
trong khối cấu trúc bốn chiều này, gọi là Không - Thời Gian
GREENE: Và sự hợp nhất giữa không gian và thời gian có lẽ sẽ giúp Einstein
đến với khám phá khoa học gây chấn động nhất
Sự khác biệt quá rõ ràng ta vẫn thường thấy
giữa quá khứ, hiện tại và tương lai có thể chỉ là ảo giác
Cuộc sống hàng ngày của chúng ta
ta vẫn cảm nhận như theo một dòng chảy
điều đó cũng có thể hữu ích nếu coi thời gian
như một chuỗi các bức ảnh của từng khoảnh khắc
và mọi sự việc
có thể coi như việc ta chạy chuỗi ảnh này
từng khoảnh khắc một
nối tiếp nhau
Nếu ta chụp lại tất cả các khoảnh khắc, hay ở đây là các bức ảnh, theo một hàng
Mọi khoảng khắc trên Trái Đất
Mọi khoảng khắc của Trái Đất quay quanh mặt trời
Và mọi khoảnh khắc trong toàn bộ vũ trụ
chúng ta sẽ thấy mọi sự kiện trong quá khứ
kể cả tương lai
Mọi điểm trong không gian và mọi điểm trong thời gian
từ thời điểm vũ trụ được sinh ra sau Vụ Nổ Lớn
cách đây 14 tỷ năm
tới sự hình thành các vì sao trong Ngân Hà
rồi sự hình thành Trái Đất cách đây 4.5 tỷ năm
Đến thời kỳ của khủng long,
cho tới những sự kiện đang diễn ra ngày nay trên Trái Đất
như ngay cả một ngày làm việc của tôi
Hình dung về Không Thời Gian như vậy
giúp Einstein đảo ngược lại cách nghĩ thông thường của con người
về quá khứ, hiện tại, tương lai
Để hiểu được điều này, bạn cần suy nghĩ về
"Hiện Tại" - một khái niệm tưởng như đơn giản
Với tôi, những sự việc
mà tôi coi như đang diễn ra ngay tại thời điểm này có thể kể đến
Tiếng đồng hồ điểm giờ buổi trưa trong văn phòng
con mèo đang nhảy ra bệ cửa sổ
cả những sự việc ở xa nữa
như một con chim bồ câu ở Venice đang bay ngay lúc này
một thiên thạch vừa đâm vào mặt trăng
và vụ nổ của một vì sao ở xa tít trong vũ trụ
Tất cả những sự việc đang diễn ra này
đều ở cùng thời điểm hiện tại trong dòng thời gian
nhưng ở những khu vực khác nhau trong vũ trụ
là những gì tôi nghĩ tới ngay khi nói về "Hiện tại"
Các bạn có thể hình dung chúng nằm trên một mặt cắt đơn lẻ của Không Thời Gian
Gọi là mặt cắt "hiện tại"
Theo những kiến thức chung thì tôi, các bạn hay bất cứ ai khác
cũng sẽ đồng tình về những gì đang diễn ra, hay tồn tại ngay lúc này
từng khoảng khắc nối tiếp nhau
Nghĩa là ta sẽ đồng ý rằng
những gì sẽ xuất hiện trong mặt cắt hiện tại
Nhưng Einstein đã chỉ ra một điều khác biệt rằng
khi ta đưa thêm ảnh hưởng của chuyển động vào
bức tranh theo nhận thức chung về thời gian giờ thay đổi hoàn toàn
Để hiểu rõ điều này, hãy coi Không-Thời Gian như một ổ bánh mì
Einstein thấy rằng cũng như việc ta có thể
cắt một ổ bánh mì theo nhiều cách, thành nhiều lát cắt
thì cũng có nhiều cách để chia các lát cắt của Không Thời Gian
thành từng phần nhỏ
Nguyên nhân do tác động của chuyển động lên dòng thời gian
những ai đang chuyển động sẽ có nhận thức khác
về những sự việc đang diễn tại hiện tại
và vì vậy các họ cắt chuỗi Không Thời gian sẽ khác những người còn lại
Những lát cắt của họ sẽ theo một góc khác
Những người đang chuyển động sẽ nghiêng con dao
dùng để cắt các lát cắt dưới các góc độ khác nhau
và không hề chạy song song với các lát cắt thời gian của tôi
để thấy được hiệu ứng chủ quan này
hãy tưởng tượng một người ngoài hành tinh
ở một thiên hà cách chúng ta 10 tỷ năm ánh sáng
so sánh với anh chàng lúc nãy tại một ga tàu ngay trên Trái Đất
Nếu như cả hai đều ngồi yên
không chuyển động tương đối với nhau
thì đồng hồ của họ chạy với cùng tốc độ
và vì vậy họ có cùng mặt cắt hiện tại
cắt thời gian theo hướng vuông góc
Nhưng hãy xem điều gì xảy ra nếu người ngoài hành tinh bắt đầu đi xe đạp
và đi về hướng ra xa Trái Đất
Khi đó, chuyển động sẽ làm chậm dòng thời gian lại
đồng hồ của hai người sẽ không chạy cùng tốc độ nữa
và nếu đồng hồ chạy khác nhau
thì lát cắt hiện tại của họ cũng khác nhau
anh chàng người ngoài Trái Đất sẽ cắt chuỗi thời gian hơi khác một chút
theo một góc nghiêng về quá khứ
GREENE: Bởi người ngoài hành tinh đang đạp xe ở tốc độ chậm
lát cắt của anh ta chỉ nghiêng một góc cực nhỏ về quá khứ
Nhưng với khoảng cách 10 tỷ năm ánh sáng
độ lệch góc nhỏ đó cũng gây ra khác biệt đáng kể về thời gian
Khi đó lát cắt thời gian hiện tại của người ngoài hành tinh
tương ứng với những gì đang ở hiện tại trên Trái Đất
sẽ không còn ở cùng thời điểm với anh chàng tại nhà ga
thậm chí còn trước thời điểm 40 năm trước khi anh ta mới chào đời
Thật đáng ngạc nhiên là mốc hiện tại của người ngoài hành tinh đã lùi lại
tương ứng 200 năm trong lịch sử của Trái Đất
và nó chứa các sự kiện
mà ta vẫn coi là diễn ra từ rất lâu rồi, ví dụ như
(Tiếng dàn nhạc giao hưởng)
Khi Beethoven hoàn thành bản giao hưởng số 5
KAISER: Dù với một tốc độ chậm
chúng ta cũng có thể tạo ra những sai lệch vô cùng lớn
trong thứ mà ta vẫn nghĩ là "hiện tại", những gì diễn ra ở cùng thời điểm
nếu khoảng cách giữa chúng ta trong vũ trụ là đủ lớn
Và không chỉ dừng lại ở đó
hướng mà các bạn di chuyển cũng tạo nên sự khác biệt
Hãy nhìn những gì xảy ra khi người ngoài hành tinh quay ngược lại
và đạp về về hướng Trái Đất
Giờ lát cắt hiện tại mới của anh ta sẽ nghiêng về tương lai
và đã bao gồm những sự kiện vẫn chưa xảy ra trên Trái Đất
trong vòng 200 năm tới
có lẽ có cả sự việc cháu nội 6 đời của anh chàng tại sân ga
đang dịch chuyển tức thời từ Paris sang New York
Khi các bạn đã hiểu rằng hiện tại của các bạn có thể là quá khứ của tôi
hoặc có thể là tương lai của tôi
hoặc cũng có thể chẳng khác gì hiện tại của tôi
thì ta cũng sẽ hiểu rằng quá khứ không hề mơ hồ
và tương lai cũng đã có thực
Chúng có thể là hiện tại của các bạn
Điều đó có nghĩa là quá khứ, hiện tại, tương lai không có sự khác biệt
Chúng đều đang tồn tại
SEAN CARROLL: Nếu bạn tin vào các quy luật vật lý
thì quá khứ và tương lai
cũng hiệh hữu thực tế như hiện tại
Quá khứ chưa hề trôi qua
và tương lai thì đã diễn ra
Quá khứ, hiện tại tại và tương lai đang tồn tại cùng lúc
theo cùng một cách hiểu
như cách ta về không gian, thứ mà ta gọi là "ở ngay đằng kia"
thì ta cũng nên nghĩ rằng những gì trong dòng thời gian cũng ở "ngay ngoài kia" như vậy
Mọi thứ đã hoặc sẽ xảy ra
Đều đang tồn tại
GREENE: Từ Leonardo da Vi
…

Need subtitles from another video?